Klasa jasnych teleskopów sześciocalowych: jak wybrać odpowiedni teleskop 150/750 mm
Niełatwo jest zorientować się w ofercie teleskopów 6-calowych o ogniskowej f/5. Niezależnie od tego, czy jesteś początkującym, czy astrofotografem, dzięki naszemu przewodnikowi po zakupach na pewno znajdziesz coś dla siebie!
Początkujący i zaawansowani mają różne oczekiwania wobec swojego teleskopu. Na początku liczy się łatwość obsługi – jako początkujący astronom-hobbysta musisz nauczyć się orientować na niebie i odnajdywać obiekty. Jeśli masz już doświadczenie na poziomie profesjonalisty, na pierwszy plan wysuwa się wydajność optyki i montażu – teraz najdrobniejsze niuanse decydują o tym, czy coś zobaczysz, czy nie, oraz o jakości zdjęcia.
Ciekawym przypadkiem są jasne teleskopy sześciocalowe o ogniskowej 750 mm. Są one wystarczająco kompaktowe na początek i nie stawiają zbyt wysokich wymagań co do stabilności montażu. Astrofotografom umożliwiają one głębokie spojrzenie w głąb wszechświata, oferując przy tym pola widzenia, które przewyższają jedynie superszybkie apochromaty.
Popularność klasy 150/750 mm sprawia, że oferta jest tak szeroka, że trudno się w niej zorientować. Właśnie tu z pomocą przychodzi nasz przewodnik zakupowy. Niezależnie od tego, czy dopiero zaczynasz, czy zajmujesz się astrofotografią na poważnie: pomożemy Ci ustalić, który teleskop najlepiej odpowiada Twoim potrzebom.
Na co należy zwrócić uwagę
Najtańsze modele dla początkujących są wyposażone w zwierciadło sferyczne i szerokie wsporniki zwierciadła głównego, co negatywnie wpływa na ostrość i kontrast. W teleskopach wyższej jakości zwierciadła mają kształt paraboliczny, a wsporniki zwierciadła głównego są tak wąskie, jak to tylko możliwe. Proste montaże wiążą się z pewnymi kompromisami w zakresie stabilności i nadają się wyłącznie do obserwacji wizualnych. Do astrofotografii przez teleskop zalecamy optykę paraboliczną z dużym zwierciadłem wtórnym i cienkimi ramionami, 2-calowy wysuw okularowy o przełożeniu 1:10 oraz stabilny montaż z poszukiwaczem bieguna i silnikami na obu osiach. Aby rozpocząć obserwacje wizualne, można pójść na pewne kompromisy lub od razu postawić na wysokiej jakości optykę z montażem Dobsona.
Teleskop Dobsona lub montaż EQ
Istnieją dwa różne rodzaje montaży dla tych optyk: montaż typu EQ z funkcją Goto lub bez niej oraz montaż w postaci teleskopu Dobsona.
Przed rozpoczęciem obserwacji montaż EQ należy wycelować w kierunku bieguna niebieskiego, co zajmuje trochę czasu. Dzięki temu śledzenie ruchów nieba staje się jednak łatwiejsze, a w przypadku poważnej astrofotografii i tak nie ma innej alternatywy. Montaże typu GOTO są wycelowywane na jedną lub dwie jasne gwiazdy, a następnie mogą samodzielnie namierzać obiekty i utrzymywać je w polu widzenia.
Mocowanie typu Dobsona wystarczy po prostu ustawić bez dodatkowego ustawiania, a teleskopem można intuicyjnie sterować ręcznie – dla początkujących jest to często lepsza alternatywa. Teleskopy typu „push-to” łączą w sobie mocowanie typu Dobsona z nawigacją za pomocą smartfona – idealne do wszystkiego oprócz fotografii.
Zaczniemy od montaży EQ, a na koniec przedstawimy trzy propozycje teleskopów typu Dobsona.
Teleskopy z montażem EQ
Teleskop Omegon N 150/750 EQ-3 i EQ-4
Najtańszy teleskop dla początkujących na montażu równonocnym. Optyka ma prostą konstrukcję z niedrogim zwierciadłem sferycznym, co wiąże się z pewnymi ograniczeniami w zakresie ostrości i możliwego powiększenia. Prosta jest również sama konstrukcja montażu bez szukacza biegunowego. Motoryczne śledzenie osi rektascensji można zamontować później; utrzymuje ono ustawiony obiekt w polu widzenia podczas obserwacji wizualnej. Bez silnika oś należy śledzić ręcznie. Intuicyjny celownik punktowy, okular 25 mm i 6,5 mm oraz soczewka Barlowa 2x zapewniająca większe powiększenie. Okular 6,5 mm ma ograniczone zastosowanie i nie można go używać z soczewką Barlowa. Układ optyczny i montaż nie nadają się do astrofotografii.
W ramach ulepszenia ten układ optyczny jest dostępny w połączeniu z bardziej stabilnym montażem EQ-4, wyposażonym w poszukiwacz bieguna służący do ustawiania teleskopu względem bieguna niebieskiego. Dzięki temu ustawienie teleskopu przebiega znacznie szybciej i precyzyjniej, a ponadto montaż szybciej osiąga pozycję roboczą. Również w tym przypadku można doposażyć teleskop w silnik śledzący do obserwacji wizualnych. Ze względu na ograniczenia optyki również ta kombinacja nadaje się do astrofotografii przez teleskop jedynie w bardzo ograniczonym zakresie.
Teleskop Omegon Advanced 150/750 EQ-320
Niedrogi teleskop 150/750 mm do obserwacji wizualnych z systemem śledzenia. Wyposażony w zwierciadło paraboliczne, zapewniające ostrzejszy obraz nawet przy dużych powiększeniach. Szerokie rozpórki lustra głównego nieco obniżają kontrast. Montaż jest stabilniejszy niż w modelu Omegon EQ-3. Motoryczne śledzenie osi rektascensji do obserwacji wizualnych można zamontować dodatkowo, dzięki czemu obiekt pozostaje w polu widzenia przy prawidłowym ustawieniu. Precyzyjnie regulowany wysuw okularowy typu Crayford do okularów 1,25 i 2 cali. Intuicyjny celownik punktowy; przy ogniskowych 25 i 10 mm zapewnia sensywny wybór okularów bez konieczności stosowania maksymalnego powiększenia. Teleskop nadaje się w ograniczonym zakresie do rozpoczęcia przygody z astrofotografią.
Teleskop Skywatcher N 150/750 Explorer 150P EQ3-2 oraz PDS Explorer BD EQ3-2
Doskonały wybór na początek obserwacji wizualnych z funkcją śledzenia oraz pierwsze kroki w astrofotografii. Możliwość doposażenia w szukacz biegunowy i silniki śledzące dla obu osi. Teleskop nadaje się do obserwacji wizualnych i fotograficznych; w przypadku fotografii niezbędna jest dołączona soczewka Barlowa, aby ustawić ostrość aparatu. Precyzyjnie regulowany wysuw okularowy typu Crayford do okularów 1,25 i 2 cali.& nbsp;Optyczny celownik 6x30 pokazuje niebo odwrócone do góry nogami, tak jak w teleskopie, i wymaga wprawy w namierzaniu obiektów. Dołączone okular o ogniskowych 25 i 10 mm zapewniają sensowny wybór ogniskowych, a soczewka Barlowa pozwala na dodatkowe powiększenie.
Jako ulepszenie zaleca się zoptymalizowany pod kątem astrofotografii model Skywatcher N 150/750 PDS Explorer z większym zwierciadłem zbierającym i wyższym położeniem ogniska, wyposażony w fokuser z napędem precyzyjnym. Teleskop ten stanowi dobry zestaw startowy do rozpoczęcia przygody z astrofotografią z użyciem systemu śledzenia i może być wykorzystywany do fotografowania również bez soczewki Barlowa. Wysuwacz okularowy typu Crayford do okularów 1,25 i 2 cali z regulacją precyzyjną 1:10, z możliwością doposażenia w poszukiwacz biegunowy oraz silniki śledzące dla obu osi. W zestawie z okularem 2-calowym o średnicy 28 mm do lokalizacji obiektów i uzyskania szerokiego pola widzenia.
Dla tych teleskopów dostępna jest aktualizacja funkcji Goto.
Teleskop Omegon ProNewton N 153/750 EQ-500 X
Ambitny start w obserwacje wizualne i astrofotografię z funkcją śledzenia dzięki niezwykłemu połączeniu kompaktowego tubusu z montażem klasy EQ5 o nośności 10 kg. Paraboliczne lustro główne i wąskie wsporniki lustra wtórnego zapewniają dobrą jakość obrazu.& nbsp;Mocowanie Omegon EQ-500 jest bardziej stabilne niż Omegon EQ-320 i gwarantuje lepsze wyniki przy długich czasach naświetlania. Dzięki wbudowanemu wyszukiwaczowi polaryzacyjnemu i silnikom śledzącym dla obu osi teleskop ten nadaje się bez ograniczeń do obserwacji wizualnych i fotograficznych. Precyzyjnie regulowany wysuw okularowy typu Crayford do okularów 1,25 i 2 cali. W zestawie znajduje się celownik punktowy oraz okular 26 mm (1,25 cala) do lokalizowania obiektów.
Teleskop Skywatcher N 150/750 Explorer 150P EQ3 Pro SynScan GoTo oraz PDS Explorer BD EQ5 Pro SynScan GoTo
Wydajny instrument do obserwacji wizualnych z funkcją GoTo oraz do rozpoczęcia przygody z astrofotografią. Paraboliczne lustro główne i wąskie wsporniki lustra pomocniczego zapewniają najlepszy możliwy kontrast. System GoTo teleskopu Skywatcher umożliwia automatyczne namierzanie ponad 42 900 obiektów, dzięki czemu obserwacja i fotografowanie obiektów niebieskich staje się jeszcze łatwiejsza i wygodniejsza. Precyzyjnie regulowany wysuw okularowy typu Crayford do okularów 1,25 i 2 cali. Praktyczny wybór ogniskowych: 25 i 10 mm.
Jako ulepszenie zalecamy wersję PDS modelu Skywatcher na montażu EQ5. Ta wersja jest specjalnie zoptymalizowana pod kątem astrofotografii i zapewnia większy zakres regulacji ogniskowej (odległość tylnego ogniska) dla aparatu i akcesoriów, a także większe lustro zbierające, co zapewnia lepsze oświetlenie. Mocowanie EQ5 jest znacznie stabilniejsze niż mocowania klasy EQ3. Oznacza to mniej drgań i lepsze wyniki przy długich czasach naświetlania. Również w tym przypadku system GOTO umożliwia automatyczne namierzanie ponad 42 900 obiektów. Teleskop jest dostarczany bez okularu. W naszym asortymencie znajdą Państwo dobre i niedrogie okulary.
Teleskopy z montażem Dobsona
Kompaktowe, jasne obiektywy klasy 150/750 mm doskonale nadają się do połączenia z montażem Dobsona. Dzięki temu innowacyjnemu montażowi amerykański pionier astronomii John Dobson udostępnił amatorom teleskopy o dużych aperturach i wywołał rewolucję na rynku teleskopów. Teleskopy Dobsona są ręcznie śledzone w obu osiach; ten intuicyjny sposób poruszania się po niebie jest możliwy dzięki przemyślanemu systemowi tarcia osi. Rozwiązanie to nie nadaje się do fotografowania przez teleskop lub nadaje się tylko z dużymi ograniczeniami, natomiast w przypadku obserwacji wizualnej uwalnia obserwatora od wszelkiego zbędnego balastu i zapewnia niezrównany, bezpośredni dostęp do gwiazd.
Tubus teleskopu Skywatcher 150/750 Heritage FlexTube można złożyć w celu transportu i przechowywania, dzięki czemu wymiary po złożeniu są niezwykle kompaktowe jak na teleskop o aperturze 6 cali. Lekki tubus jest wyposażony w 1,25-calowy wysuw helikalny, który ustawia ostrość poprzez obrót. W zestawie znajdują się dwie przydatne ogniskowe: 25 i 10 mm, a celownik punktowy idealnie pasuje do intuicyjnej obsługi montażu Dobsona.
Model Bresser N 150/750 Messier jest wyposażony w 2-calowy wysuw okularowy z napędem zębatkowym i umożliwia stosowanie lekkich okularów 2-calowych o szerokim polu widzenia. W zestawie znajdują się również celownik punktowy oraz dwa okulary o średnicach 25 i 9 mm.
Model Omegon Push+ Mini N 150/750 Pro wyróżnia się wbudowaną funkcją „Push-to”. W połączeniu ze smartfonem z systemem Android można połączyć intuicyjne ręczne śledzenie obiektów bez skomplikowanego ustawiania i orientacji na północ z możliwościami cyfrowej nawigacji po niebie za pomocą aplikacji – można powiedzieć, że to najlepsze z obu światów. Wysokiej jakości 2-calowy wysuw okularowy typu Crayford, celownik punktowy oraz okular 20 mm do wyszukiwania obiektów.
Mocowanie Push+ Mini jest dostępne również z tubusem Skywatcher o wymiarach 150/750 mm.
Który teleskop będzie odpowiedni?
Jak to często bywa, należy dokładnie określić swoje wymagania – pomogą w tym nasze 5 pytań, które warto zadać przed zakupem teleskopu.
Dobra optyka zawsze się opłaca, niezależnie od tego, czy obserwujesz niebo gołym okiem, czy fotografujesz. Dzięki dobremu zwierciadłu parabolicznemu i wąskim wspornikom zwierciadła przez długi czas będziesz czerpać radość ze swojej pasji, jaką jest astronomia.
Obserwacje wizualne są możliwe zarówno przy użyciu montażu Dobsona, jak i montażu EQ, przy czym montaż EQ może w pełni wykorzystać swoją zaletę – śledzenie ruchu nieba za pomocą tylko jednej osi – dopiero po wycelowaniu w biegun niebieski.
Lekkie montaże EQ często charakteryzują się dłuższym czasem wygaszania drgań, co może zmniejszyć przyjemność z obserwacji, zwłaszcza przy dużym powiększeniu. Nawet jeśli nie zamierzają Państwo robić zdjęć, warto zainwestować w stabilny montaż.
Astrofotografia przez teleskop wymaga większego nakładu pracy; w tym przypadku niezbędny jest montaż typu EQ – im bardziej stabilny, tym lepiej. Do fotografowania obiektów głębokiego nieba najlepiej od razu wybrać montaż z funkcją Goto, dzięki czemu można poświęcić czas na naświetlanie, a nie na wyszukiwanie obiektów. Idealnym rozwiązaniem są obiektywy zaprojektowane z myślą o astrofotografii, które można ustawić w ostrości bez dodatkowych akcesoriów.
Teraz Państwa kolej! Teleskopy z klasy jasnych sześciocalowych mogą być dobrym wyborem na początek lub towarzyszem na całe życie astronoma. Jeśli mają Państwo jeszcze jakieś pytania, nasi eksperci astronomiczni chętnie służą pomocą – sami są aktywnymi obserwatorami i znają te teleskopy z własnego doświadczenia.
Autor: Marcus Schenk
Marcus jest oddanym amatorem astronomii, autorem tekstów, youtuberem i miłośnikiem nocnego nieba. Od 2006 roku pomaga innym w wyborze odpowiedniego teleskopu - dziś poprzez teksty i filmy.
Jako wielki miłośnik kawy, pod rozgwieżdżonym niebem najchętniej miałby pod ręką swój ekspres do kawy.